O‘ZBEKISTONDA DAVLAT MOLIYAVIY NAZORATI TIZIMINI TAKOMILLASHTIRISH YO‘LLARI: SUN’IY INTELLEKT VA RAQAMLASHTIRISHGA ASOSLANGAN YONDASHUV
DOI:
https://doi.org/10.5281/zenodo.22918628Annotatsiya
Ushbu maqolada O‘zbekistonda davlat budjeti va maqsadli jamg‘armalar xarajatlari ustidan o‘rnatilgan moliyaviy nazorat tizimining holati tahlil qilingan. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, 2015-2025-yillar mobaynida budjet xaraj atlari hajmi 9 baravar oshgan bo‘ lishiga qaramasdan, moliyaviy nazorat xodimlari soni 30 foizdan ziyod qisqargan. Hisob palatasi ma’lumotlari asosida aniqlangan xato va kamchiliklar hajmi, ichki audit xizmatlarining cheklangan qamrovi hamda nazorat tizimining institutsional zaif tomonlari ko‘rib chiqilgan. Xalqaro tajribalar – Janubiy Koreya, Fransiya va Avstraliya amaliyotlari – asosida sun’iy intellekt (AI) hamda raqamli nazorat vositalarini joriy etish bo‘yicha ilmiy asoslangan takliflar ishlab chiqilgan.Kalit soʻzlar
davlat moliyaviy nazorati, ichki audit, sun’iy intellekt, budjet xarajatlari, raqamli nazorat, Hisob palatasiFoydalanilgan adabiyotlar roʻyxati
Oʻzbekiston Respublikasining Qonuni, 24.12.2024 yildagi O‘RQ-1011-son “2025-yil uchun Oʻzbekiston Respublikasining Davlat budjeti toʻgʻrisida” https://lex.uz/uz/docs/-7277618
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 28.01.2022 yildagi PF-60-son “2022 — 2026-yillarga moʻljallangan Yangi Oʻzbekistonning taraqqiyot strategiyasi toʻgʻrisida”
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 27.08.2021 yildagi PF-6300-son “Davlat moliyaviy nazorati tizimini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida”
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Qarori, 21.08.2017 yildagi PQ-3231-son “Taʼlim va tibbiyot muassasalarini moliyalashtirish mexanizmini hamda davlat moliyaviy nazorati tizimini yanada takomillashtirish toʻgʻrisida” https://lex.uz/uz/docs/-3323258
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining qarori, 14.02.2022 yildagi PQ-128-son “Oʻzbekiston Respublikasi Davlat budjeti xarajatlarining samaradorligini yanada oshirish va davlat moliyaviy nazorati organlari faoliyatini takomillashtirish toʻgʻrisida”htt ps://lex.uz/uz/docs/-5858712
Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 18.12.2025 yildagi PF-252-son “Davlat auditi va moliyaviy nazorati faoliyatini yanada takomillashtirishga doir qoʻshimcha chor-a tadbirlar toʻgʻrisida” https://lex.uz/docs/-7926706
Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori, 28.04.2026 yildagi 209-son “Davlat organlari va tashkilotlari ichki audit xizmatlarining xodimlari malakasini sertifikatlash va ularni uzluksiz kasbiy rivojlantirish tartibi toʻgʻrisidagi nizomni tasdiqlash haqida”
Lubin Doe, Pattanayak Sailendra Financial control in african countries. Public Financial Management Technical Guidance Note February 2008, 4.
Munteanua V., Zahariab D. Current Trends in Internal Audit. 5th World Conference on Educational Sciences 2013, ScienceDirect, Procedia - Social and Behavioral Sciences 116 (2014) 2239 - 2242.
Koning Robert. Public internal financial control. 2007.
Самаруха, В. И., & Деревсова, И. В. (2018). Государственный финансовый контроль в российской федерatsiи Учебное пособие Иркутск Издательство БГУ 2018 8-стр.
Миляков, Н. В. (2004). Финансы учебник Москва ИНФРА М 2004 г.
Зудилин, А. П., & Ахмедов, Ф. Н. (2000). Финансовый контроль Учеб. Пособие Москва Издательство Российского университета дружбы народов 2000 г.
Прокофьев, С. Е. (2015). Новatsiи в сфере государственного финансового контроля, осуществляемого казначейством россии Финансы и кредит 10 (634) - 2015 3-стр.
Мелник, M. B., Пантелеев, A. C., & Звездин, А. Л. (2003). Ревизия и контроль учебного пособия Москва ИД ФБК-ПРЕСС 2003 23.
Vaxobov, A., & Malikov, T. (2011). “Moliya” (darslik), Noshir, 2011.
Malikov, T. S., & Jalilov, Sh. Q. (2011). “Budjet–soliq siyosati” (o‘quv qo‘llanma), Iqtisod-moliya, 2011.
Ibragimov, A. K., & Sugirbayev, B. B. (2010). “Budjet nazorati va auditi” (o‘quv qo‘llanma), infoCOM.UZ, 2010.
Jabborov, A. (2024). A, “Davlat moliyaviy nazorati tizimini takomillashtirish”, monografiya, Chinor fayzi baland Toshkent 2024.
Ministry of Economy and Finance, Republic of Korea. (2023). dBrain+ AI-Integrated Fiscal Management System. Seoul. European Commission. (2021). Public Internal Financial Control (PIFC) Guidelines. Brussels.
Yuklab olishlar
Nashr etilgan
Qanday iqtibos keltirish kerak
Son
Boʻlim
Litsenziya
Mualliflik huquqi (c) 2026 Jamshidbek Tilavoldi o‘g‘li Jaxbarov
Ushbu asar Creative Commons Attribution 4.0 International litsenziyasi asosida tarqatiladi.